MAKALE — 8 Mayıs 2019 at 15:23

CARİ AÇIĞIN MİLLİ GELİRE ORANI %2.1 OLDU!

by

 

İntegral Yatırım Menkul Değerler Araştırma Uzmanı Seda Yalçınkaya Özer

Cari işlemler dengesi şubat ayında 718 milyon $ açık verdi. Piyasa beklentisi 900 milyon $ açık yönündeydi. Bu açıdan bakıldığında piyasa beklentisini karşılamış görünüyor. 2019 yılı Şubat ayı rakamı ile birlikte yıllık cari ödemeler dengesi 17 milyar $ oldu.

 

Dış ticaret açığında yaşanan azalması cari işlemler dengesinde etkili olmuş görünüyor. Dış açıkta yaşanan azalmanın ana nedeni ise ekonomik aktivelerde yaşanan yavaşlama. Dün açıklanan yapısal reform adımlarının etkisi ve baz etkisinden kaynaklı olarak yılın ikinci yarısından sonra ekonomide canlanma izlenebilir. Bu durum cari açıkta sınırlı yükseliş getirebilir. Ancak şu an cari işlemler dengesinde aşağı yönlü eğilimin sürdüğünü belirtelim. Cari açığın milli gelire oranı %2.1 gibi düşük bir seviyede kalmakta.

 

Verinin finans hesabında doğrudan yabancı yatırımlarda 486 milyon $ net sermaye girişi gerçekleşti. Portföy yatırımlarında ise 1.7 milyar $’lık giriş dikkat çekiyor. Geçen ay gerçekleşen 6.1 milyar $’lık portföy yatırımın şubat ayında bu kadar güçlü gerçekleşmemiş. Bankalar güçlü bir oranda yurt dışından borçlanmayı tercih etmemiş görünüyor. Buna karşın Eurobond ihracatları finansman için önemli katkı oluşturuyor. Bununla birlikte diğer yatırımlarda 128 milyon $ gibi sınırlı bir çıkış oldu.

 

Genel finansman hesabını özetlersek, 486 milyon $’lık doğrudan yatırım girişine, 1.786 milyon $ portföy girişini ekleyip, 128 milyon $’lık diğer yatırımlardan giderleri çıkardığımızda 2.144 milyon $ fazla verdiğimiz dikkat çekiyor. Buna 1.398 milyon $’lık net hata noksanı eklediğimizde yaklaşık 3.542 Milyon $’lık bir finansman fazlamız oluşmuş görünüyor. Buna cari hesaptan gelen 718 milyon $ açığı çıkardığımızda ulaşılan 2.824 Milyon $ döviz fazlasını TCMB rezervlerine eklemişiz.

 

Sonuç olarak cari işlemler dengesinde ithalattaki daralmanın en önemli gösterge olduğunu söylemek mümkün. Bununla birlikte cari dengedeki yıllık düzeltmenin önemli bir kısmı enerji ve altın dışı ithalattaki daralmadan kaynaklanmış görünüyor. Turizm gelirlerindeki ılımlı artış hizmetler dengesinin önemli katalizörü olmaya devam ediyor. Mart ayı içinde düşük bir cari açık verisi gelebilir. Ancak mart ayında portföy girişlerinin hızında yavaşlamanın oluşması finansman tarafının zayıflamasına zemin hazırlayabilir. Finansman hesabının ağırlıklı olarak sıcak para ile gerçekleşmiş olması çok olumlu değil. Ancak doğrudan yabancı yatırımlar finansman hesabını güçlü kılmak adına yeterli kalamıyor.

 

Yılın ikinci yarısından itibaren ekonomide beklenen canlanmanın başlaması durumunda %2.7 cari açık rakamı yükselebilir. Ancak bu oranların içeride dövize yukarı yönlü baskı yaratacak nitelikte olmayacağını düşünüyoruz.