RÖPORTAJ — 2 Aralık 2019 at 12:13

BURSA BÜYÜKŞEHİR BELEDİYE BAŞKANI ALİNUR AKTAŞ: 2020 BURSA İÇİN TAM BİR YATIRIM YILI OLACAK!

 

Bursa Büyükşehir Belediyesi olarak hem yeni nesil belediyecilikte hem de akıllı şehircilikte öncü bir belediye olduklarına dikkat çeken Bursa Büyükşehir Belediye Başkanı Alinur Aktaş, kentsel dönüşümde yapacakları çalışmalarla birlikte 2020 yılının Bursa için tam bir yatırım yılı olacağını dile getirdi.

 

Bursa Büyükşehir Belediyesi gerek yeni nesil belediyecilikte gerekse akıllı şehircilikte önemli projelere imza atıyor. Katılımcı ve sürdürülebilir bir kent vizyonu ile toplumsal refahı hedefleyen Bursa Büyükşehir Belediyesi’nin projelerini Bursa Büyükşehir Belediye Başkanı Alinur Aktaş ile konuştuk.

 

Yeni Nesil Belediyecilik kavramını nasıl yorumluyorsunuz? Bu kapsamda yaptığınız çalışmalar/projeler hakkında bilgi verebilir misiniz?

Yeni nesil belediyecilik günümüzde yapılan yatırım ve planlamaların odağına insanı almaktadır. Bu kapsamda karbon salımının azaltılması, sıfır karbonlu şehir alanları, yenilenebilir enerji kaynaklarının kullanımı ve yaygınlaştırılması, yerel ekonominin geliştirilmesi amacıyla yatırım ve planlama, sosyal ve inovatif belediyecilik, toplumsal refahı hedefleyen katılımcı ve sürdürülebilir kent vizyonu ile bu amaçlar doğrultusunda teknolojiden faydalanmayı içeren bu yaklaşım belediyecilik hizmetlerinde önem kazanmıştır.

Bursa Büyükşehir Belediyesi olarak yeni nesil belediyecilikte öncü bir belediyeyiz. Şehir yönetiminde insan odaklı yapılan yatırımlar, yenilenebilir enerji kaynaklarının kullanımı amacıyla yapılan yatırımlar, yerel ekonominin geliştirilmesi ve uluslararası alanda pazarlanması amacıyla iştirakler eliyle tarıma, hayvancılığa, sanayiye, gıda sektörüne yapılan yatırımlar sonuç vermektedir.

 

Sosyal ve inovatif belediyecilik kapsamında extreme park, gençlik merkezleri, geleneksel sporlar festivali, fotoğraf yarışmaları (Fotofest), güncel müze atölyeleri, meslek edindirme kursları ve faaliyetleri, dezavantajlı gruplara verilen mobil eğitimler, ücretsiz ve halka açık Wi-Fi hizmetleri, Alzheimer hastalarının takibini sağlayan Sevgi Çipi uygulaması, sahillerin temizlenmesi amacıyla kurulu deniz süpürge araç rotalama uygulaması ve daha birçok insan odaklı hizmet ile Bursa Büyükşehir Belediyesi yeni nesil belediyecilik hizmetlerine hız kesmeden devam etmektedir.

 

Şehrin tüm kaynaklarının verimlilik esaslı kullanıldığı sistemler yeni nesil belediyeciliğin mihenk taşı konumundadır. Bu çerçevede kurulan Çamur Yakma tesisi Akışkan yataklı çamur yakma ve enerji elde etme tesisinde çamurun yerinde en az çevresel etki oluşturarak ve tüm çevresel sınırlamaları karşılayacak şekilde ortadan kaldırıldığı örnek bir tesistir. İşlemler sonunda ortaya çıkan küller asfalt üretim ya da beton tesislerinde ham madde olarak kullanılabilmektedir.

 

Akıllı Şehir politikanız ve ürettiğiniz projeler hakkında neler söyleyebilirsiniz?

Bursa Büyükşehir Belediyesi olarak 2019 Mayıs ayında Akıllı Şehircilik ve İnovasyon Dairesi Başkanlığı’nı kurduk. Akıllı Şehircilik alanında daire başkanlığına sahip ilk belediye Bursa Büyükşehir Belediyesi oldu. Bu dairenin altında Akıllı Şehircilik Şube Müdürlüğü, Ar-Ge Şube Müdürlüğü ve Coğrafi Bilgi Sistemleri Şube Müdürlüğü bulunmaktadır.

 

Bursa Büyükşehir Belediyesi olarak Birleşik Krallık Refah Fonu Geleceğin Şehirleri Programı kapsamında alınan 1,6 milyon poundluk hibe ile Bursa’nın Akıllı Şehre Dönüşümü Projesini başlattık. Bu proje ile şehrimizin tüm dinamikleri dikkate alınacak ve tüm paydaşlar ile ortak akıl yoluyla bir akıllı şehir planı oluşturulacaktır. Bursa’nın gelecek 20 yılını Akıllı Şehircilik vizyonu ile planlamasına ve doğru, kalıcı, gerçek ihtiyaç duyulan alanlarda yerli ve sürdürülebilir yatırımlar yapılmasına olanak sağlayacağı için bu projeyi çok önemsiyoruz.

Akıllı Şehircilik alanında güzel Bursa’mıza katkı sunacağını düşündüğümüz bir diğer proje ise Bursa Akıllı Şehircilik ve İnovasyon Merkezi olacak. Şehrin merkezi bir lokasyonunda kurulmasını planladığımız bu merkez sayesinde üniversite, belediye ve iş dünyası işbirliği genişletilerek Akıllı Şehircilik vizyonlu ürün ve sistemlerin geliştirilmesi sağlanacaktır. Merkezde Akıllı Şehircilik eğitimleri ve girişimcilik eğitimleri verilecek, kuluçka merkezleri ile fikri projesi olan herkese destek olunacak, fizibilitesi uygun görülen projelerin belediyemiz ve şehrimizin ihtiyaçları doğrultusunda şirketleşmesi ile ticari bir boyut kazanması sağlanacaktır. Bu merkez sayesinde şehir içi ve dışı birçok yeni nesil ürün ve sistemin öncelikli olarak Bursa’nın faydasına olacak şekilde geliştirilmesi sağlanacak ve yerel ekonomiye katkı sağlanacaktır. Bu merkez ile şehrin ihtiyaçlarına yine şehrin içinden çözümler bulunacak ve kullandığımız sistemlerdeki yerlilik oranının arttırılması sağlanacaktır.

 

Planlanan projelerimizin yanında yaptıklarımızla da yeni nesil belediyeciliği ve akıllı şehirciliği önemsediğimizi göstermekteyiz. Bursa’mızın çözüm bekleyen konularından biri olan ulaşımda araç trafiğinde yaşanan sorunlar acil eylem planı olan Akıllı Kavşak projeleri ile ilk etapta çözüme kavuşturulmuştur. Kavşaklarda yapılan geometrik düzenlemeler ile birlikte akıllı hale getirilmiş, yapılan simülasyon çalışmalarında en iyi sonucu veren model kavşaklarda kullanılmıştır. Kavşaklardaki ışık süreleri, bekleme kollarındaki araç yoğunluğuna göre çalışmaktadır. Akıllı Kavşaklar ile birlikte araç trafiğinde yüzde 34 verimlilik elde edilmiştir.

 

Bir diğer önemli Akıllı Şehircilik projemiz ise İHA ile Kaçak Yapı Takibi projesidir. Proje kapsamında oluşturulacak uçuş planı ile kentin yerleşik alan sınırını kapsayan yapı yoğunluklu bölgelerde belirli periyodlarda yapılacak uçuşlarla 3 boyutlu bina modelleri üretilmesi planlanmaktadır. Üretilen modeller ile coğrafi bilgi sistemi ortamında bulunan, tüm il sınırını kapsayan mevcut modeller karşılaştırılarak yapılar arasındaki yükseklik farkları CBS ortamında analiz edilecektir. Analiz sonuçları ile tespit edilen kaçak yapılar gereği yapılması için ilgili birimlerle paylaşılacaktır. Proje, Çevre ve Şehircilik Bakanlığı’nın kaçak yapı ile mücadele yaklaşımıyla örtüşmekle birlikte Türkiye’de bir ilk olma özelliği taşımaktadır.

Bursa Büyükşehir Belediyesi olarak yenilenebilir enerji tesislerine ciddi yatırımlar yapmış durumdayız. BUSKİ (Bursa Su ve Kanalizasyon İdaresi) çatısı altında kurulan HES (Hidro Elektrik Santral), GES (Güneş Enerji Santrali) ve RES ( Rüzgar Enerji Santrali) ile birlikte çevreci ve temiz enerji kaynaklarının kullanımı yaygınlaştırılmıştır.

 

Bir diğer Akıllı Şehircilik uygulaması ise Ulaşımda Dijital Dönüşüm işidir. Belediyemiz ulaşım iştiraki BURULAŞ ulaşım altyapısı çağın gereklilikleri ve gelecek hedeflerine göre yenilenmiş ve tüm ulaşım rotaları dijital ortama taşınmıştır. Ayrıca herhangi bir fiziki yatırıma gerek duyulmadan yalnızca yazılım güncellenmesi ile şehrimizdeki mevcut raylı sistemin taşıma kapasitesinin yüzde 60 oranında arttırılması hedeflenmiş olup, 2020 yılı itibariyle sistem kademeli olarak devreye alınacaktır.

 

Akıllı şehir aynı zamanda ortak verinin üretildiği ve herkesle paylaşıldığı bir şehircilik yaklaşımıdır. Bu minvalde Altyapı Ruhsat Denetim Programı (ARUDEP) sayesinde şehrimizdeki tüm altyapı çalışmaları ve planları tek bir sistemde kayıt altına alınmakta ve yönetilmektedir. Geçmişte haftalık toplantılar ve kağıt ortamında takip edilen süreçler artık tamamen dijital ortama aktarılarak zamandan ve iş gücünden tasarruf sağlanmaktadır. ARUDEP bu yönüyle ve öz kaynaklarla geliştirilen altyapısı ile Türkiye’de bir ilk olma özelliği taşımaktadır.

Bursa Büyükşehir Belediyesi akıllı şehir uygulamaları ve planlamalarında şehir halkına kulak vermiş ve http://akillisehir.bursa.bel.tr/ web sitesini kurmuştur. Akıllı Şehir Bursa Web Sitesi Bursa Büyükşehir Belediyesi bünyesinde kurulan ve Türkiye’de bir ilk olan Akıllı Şehircilik ve İnovasyon Dairesi Başkanlığının tanıtılması ve belediye bünyesinde gerçekleştirilen Akıllı Şehircilik çalışmalarının duyurulması, projelerin faydasının artırılmasını amaçlayan ve vatandaş tarafından yapılan geri dönüşlerin toplanıp değerlendirildiği aynı zamanda da vatandaşın olmasını istediği uygulamalar hakkında fikir iletebildiği vatandaş ile etkileşimli bir web platformudur. Vatandaşla akıllı şehircilik alanında kurulan bu etkileşim ve yaşayan bir sistem kurgusu ile Türkiye’de bir ilk olma özelliği taşımaktadır.

 

Sağlıklı Kentler Birliği Başkanı olarak yürüttüğünüz projeler nelerdir? Bu projeler Bursa’da nasıl şekillenmektedir?

Sağlıklı Kentler Birliği, Dünya Sağlık Örgütü tarafından başlatılan ve daha sonra küresel bir harekete dönüştürülen Sağlıklı Şehirler Hareketinin ülkemizde anlaşılması, benimsenmesi ve yaygınlaştırılması amacıyla kurulan bir birliktir. Kent sağlığını ilgilendiren tüm konular Birliğimizin çalışma alanlarına girmektedir. 74 üye belediyesi bulunan Sağlıklı Kentler Birliği’nin Başkanı olarak Bursa’da örnek projeler yürütmeye çalışıyoruz.

 

İlk verebileceğimiz örnek çalışma madde bağımlılığı ile mücadele başlığı olacaktır. Yaklaşık 4 yıldır Birlik olarak madde bağımlılığı ile mücadelede yerel yönetimlerin rolü konusunda üye belediyelerimizle birlikte çalıştaylar yapıyoruz. Bu çalıştaylar sürecinde Bursa Büyükşehir Belediyesi olarak Sağlık İşleri Dairesi Başkanlığımıza bağlı Gençlik ve Aile Destek Merkezimizi (GADEM) açtık. Bu merkezimizde çalışan psikologlarımız, sosyologlarımız ve sosyal hizmet uzmanlarımız bağımlılara ve bağımlı ailelerine psiko-sosyal destek vermektedir. Bu destek, merkezimizde verildiği gibi ev ziyaretleri ve halka açık bilgilendirme toplantılarında da yapılmaktadır. GADEM’de bugüne kadar 1.373 danışan ve danışan ailesine destek verdik. Birçok konferans ve seminerde merkezimizi anlatan sunumlar yaptık. Bu merkezimiz ile ödül kazandık. Bu merkezi açmamızdaki temel amacımız bu zararlı alışkanlıktan başta gençlerimiz olmak üzere tüm toplumu uzak tutmaktır.

 

Sağlıklı Kentler Birliği olarak Bursa Valiliği himayesinde kurulan Madde Bağımlılığı ile Mücadele Koordinasyon Kurulunda yer alıyoruz. Bu kuruldaki görevimiz madde bağımlılığı ile mücadelede koruyucu / önleyici önlemler konusunda çalışmalar yürütmektir. Bu çalışmalar doğrultusunda dört başlık altında eğitim filmleri hazırladık. Bunlar, bağımlılara yönelik, bağımlı ailelerine yönelik, madde kullanmaya hiç başlamamış olan gençlere yönelik ve bağımlılar ile çalışan meslek gruplarına yönelik filmlerdir. Biz bu filmleri başta GADEM’de çalışanlar olmak üzere Bursa’nın tüm ilçe belediyelerine anlatıyoruz ve topluma iletmelerini talep ediyoruz. Bugüne kadar madde bağımlılığı ile ilgili farklı farkındalık çalışmaları da yaptık. Gönüllü bisikletlilerin desteği ile birçok belediyeyi ziyaret ederek bu mücadele için farkındalık oluşturmaya çalıştık.

 

Konu bisikletten açılmışken bisiklet kullanımı ve bisiklet kültürünün de bizim önem verdiğimiz bir başlık olduğunu belirtelim. Gönüllü bisikletlilerin desteği ile yapılan şehirlerarası turların yanında 2017 yılında başlattığımız “Haydi Çocuklar Bisikletle Okula” projemizi her yıl gerçekleştiriyoruz. Bu farkındalık çalışmamızdaki amacımız çocuklarımızın okullarına bisikletleri ile gitmelerini sağlayarak bisikletin etkin bir ulaşım aracı olduğunu göstermek. 2017 yılındaki ilk farkındalık çalışmamızı Bursa’da gerçekleştirmiştik. Bu yıl 12 üye belediyemiz bu duyurumuza yaptıkları etkinlikler ile katıldılar. Gelecek yıl bu etkinliği Bursa’da daha geniş katılım ile yapmayı planlıyoruz. Bursa’da bisiklet kullanımını yaygınlaştırmak istiyoruz.

 

Bu yıl yeni bir çalışma başlattık. Cadde ve sokaklarımızı aydınlatmanın yaratığı ışık kirliliğinin kentlerimize verdiği zararları araştırıyoruz. Bu örnek çalışmayı da Bursa’da başlatıp daha sonra tüm üye belediyelerimize aktarmak istiyoruz. Bu proje ile amacımız aydınlatmayı doğru şekilde kullanarak karbon salınımını azaltmayı ve çevre sağlığına dikkat etmeye çalışacağız.

Kentsel karbon ayak izi envanterimizi veya kentsel sürdürülebilir enerji eylem planlarımızı hazırlayarak özellikle şehrimizin karbon salınımını azaltmayı hedefliyoruz. Bu hedeflerimizi gerçekleştirmemizde en önemli çalışmalarımız halkımızı toplu taşımaya, bisiklet kullanımına ve yürümeye teşvik etmek olacaktır. Ve bunlara az önce belirttiğim ışık kirliliğini azaltmak da eklenebilir.

 

Sağlıklı Kentler Birliği’nin kuruluş amaçlarından en önemlisi şehir sağlık profili çalışmasıdır. Şehir sağlık profili, şehirde yaşayanların sağlığının ve bunları etkileyen faktörlerin niteliksel ve niceliksel bir açıklamasıdır. Şehrinizin sorunlarını tanımlar, gelişimi için önerilerde bulunur, rehberlik hizmeti verir. Sağlıklı Kentler Birliği olarak şehir sağlık profilinin nasıl ve neden hazırlanması gerektiği ile ilgili belirli aralıklarla eğitimler veriyoruz. Birlik Başkanlığını yürüttüğümüz için şehir sağlık profili çalışmasını en çok yapan örnek belediye olmak istedik. Sonuncusu bu yıl yayınladığımız bu çalışma aynı zamanda belediyemizin stratejik planı için önemli veri tabanı oluşturmaktadır. Şehrimizle ilgili kararlar alırken şehir sağlık profilinde yer alan verilerden yararlanmaya çalışıyoruz.

 

Sözlerimin başında da belirttiğim gibi Sağlıklı Kentler Birliği Başkanlığını yürütmek bize yaptığımız tüm çalışmaları sağlık yönüyle ele alma sorumluluğunu vermektedir. Biz belediye başkanlarını şehirlerinin doktorları olarak görüyoruz. Sağlık konusu tüm politikalarımızda en tepede yer almaktadır.

 

Yakın dönemde başlatacağınız kentsel dönüşüm hamleniz hakkında bilgi verir misiniz?

Bursa Büyükşehir Belediyesi bünyesinde Kentsel Dönüşüm Şube Müdürlüğü olarak gerek belediyemizin diğer birimleriyle, gerekse ilçe belediyeleri ve diğer kurum ve kuruluşlarla birlikte yoğun bir çalışma yürütmekteyiz. Bu kapsamda Çevre ve Şehircilik Bakanlığının açıkladığı ana ilke ve esaslar doğrultusunda “Bursa Kentsel Dönüşüm Strateji Belgesi” çalışmamızı, 2035 yılı Çevre Düzeni Planı ve Ulaşım Ana Planı kararlarıyla eşgüdüm içerisinde hazırlamaktayız. Eylem planının 4 ana başlığının tamamı Bursa’da ilgilendiğimiz acil başlıklar arasındadır. Kentimizde konut alanlarıyla iç içe geçmiş sanayi ve küçük sanayi alanlarının, deprem ve sel riski altındaki yapıların, tarihi kent merkezimizde canlılığını yitiren bölgelerin yenilenmesi ve dönüşümü hedeflerimizde bakanlığımızla tam bir uyum halindeyiz. Öte yandan İmar Barışı’nda başvuru süresinin dolmasının ardından Temmuz ayında Bursa Valiliği ve Bursa Büyükşehir Belediyesi öncülüğünde ilgili taraflarla uzlaşılarak “Kaçak Yapılaşmayla Mücadele” hamlesi başlatılmıştır. Önümüzdeki dönemde öncelikle kaçak yapılaşmanın durdurulması, mevcut yapı stokunun güçlendirilmesi ve gerekli alanlarda dönüşümün hızlandırılmasıyla vatandaşlarımızın altyapısı ve sosyal donatı alanları yeterli, doğal afetlere karşı dayanıklı, erişilebilir ve yaşam kalitesi yüksek alanlarda yaşamasına yönelik adımlarımız hızlanacaktır. Kentsel Dönüşüm Eylem Planında değinilmesi gereken bir diğer husus ise finansman olanaklarının genişletilmesi ve bütüncül bir yaklaşımla acilen uygulanması gereken projelere öncelik tanınacak olmasıdır. Emlak Bankası ve İller Bankası’nın kentsel dönüşüm projelerine odaklanması ise kuşkusuz önümüzdeki süreçte yeni bir soluk getirecektir. Bu ivmeyle, strateji belgemizde ortaya konulacak öncelikli alanlarda uygulamalarımızı adım adım hayata geçirmeyi hedeflemekteyiz.

 

Gençlere yönelik projeleriniz nelerdir?

Gençlik bizim geleceğimiz. Bu nedenle geleceğimizin daha parlak olması adına gençliğimize yönelik her türlü yatırımı yapıyoruz. BUSMEK marifetiyle açtığımız kurslarla onları lise ve üniversite sınavlarına hazırlarken, GADEM ile yaptığımız eğitim çalışmalarıyla da gençlerimizi madde bağımlılığından uzak tutmaya çalışıyoruz. Gençlik ve Spor Hizmetleri Şube Müdürlüğü’müzle sürekli gençlerimize yönelik sportif aktiviteler ve kültürel bulaşmaları hayata geçiriyoruz.

 

2020 yılı için hedefleriniz ve hayata geçireceğiniz projeler nelerdir?

Geçtiğimiz günlerde Çevre ve Şehircilik Bakanımızın müjdelediği projeler aslında Büyükşehir Belediyesi olarak bizim de hedeflediğimiz projelerdi. Tarihi Çarşı ve Hanlar Bölgesi’nin komple açılması için çevresindeki binaların kamulaştırılması 31 Mart öncesi bizim seçim vaadimizdi. Bu konuda bakanımızdan destek aldık. Şu an için yaklaşık 150 milyon TL’lik bir yatırım öngörülüyor. 2020’de yoğun çalışarak, çalışmayı 2021’de tamamlamayı amaçlıyoruz. Yine Beşyol kavşağının eksik olan luplarının tamamlanması, TOKİ marifetiyle kentsel dönüşümü tetikleyecek yeni konutların yapımı ile 2020 Bursa için tam bir yatırım yılı olacak.